عمل نیک و اهمیت آن در نهج البلاغه
الموضوعات : اخلاق و تربیت اسلامیمهرناز دادخواه 1 , طیبه اکبری راد 2 , محمد قاسمی 3
1 - دانشجوی دکتری، گروه علوم قرآن و حدیث، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 - استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 - استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
الکلمات المفتاحية: عمل نیک, نهج البلاغه, امیر مومنان (ع).,
ملخص المقالة :
در این مقاله در صددیم تا واژه عمل و اهمیت عمل نیک را از منظر امیر مومنان (ع) با تکیه بر خطبه ها، نامه ها و جملات قصار آن حضرت در کتاب ارزشمند نهج ابلاغه مورد بررسی قرار داده، آثار اعمال نیک و موانع آن را بیان نماییم؛ در نهج البلاغه امام علی (ع) اعمال نیک با واژه هایی چون الاحسان، المعروف، البر، الخیر و خود کلمه عمل و نیز تقوی به کار رفته است. از منظر امیر مومنان (ع) تقوی و عدم خواری و حقارت، محو بدی ها، تسخیر قلوب، از جمله آثار مثبت اعمال نیک و بخل و منت گذاشتن و پاداش نیکوکار ندادن و ... هم از موانع انجام اعمال نیک محسوب می گردند. در مقاله حاضر به مباحث موضوعی عمل نیک و همچنین اهمیت آن در نهج البلاغه با روش توصیفی تحلیلی پرداخته شده و به ابهامات و سوالات متعدد در این زمینه پاسخ داده شده است.
قرآن کریم. ترجمه حسین انصاریان، قم، انتشارات دانش.
ابن منظور، محمد. (1405ق). لسان العرب، قم، نشر ادب الحوزه.
اصفهانی، راغب. (1998). المفردات فی غریب قرآن، بیروت، دارالمعرفه.
اکبریراد، طیبه. (1387). تفاوت دیدگاه مفسّران با دیدگاه معناشناسانه در رابطه با مفهوم عمل، انتشارات کویر.
دشتی، سید محمد. (1379). ترجمه نهج البلاغه امیرمومنان علی (ع)، قم، انتشارات مشهور.
جوادی آملی، عبدالله. (1400). سلونی قبل ان تفقدونی (تحریر نهج البلاغه)، نشر اسراء.
مکارم شیرازی، ناصر. (1386). پیام امیر المومنین، تهران، دار الکتب الاسلامیه.
جعفری، محمدتقی. (1383). ترجمه و شرح نهج البلاغه، مشهد مقدس، انتشارات آستان قدس رضوی.
طالقانی، سید محمود. (1380). پرتوی از نهج البلاغه، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، چاپ چهارم.
منتظری، حسینعلی. (1397). درسهایی از نهج البلاغه، تهران، انتشارات سرایی.
تمیمی آمدی، عبدالواحد. (1366). تصنیف غررالحکم و دررالکلم، قم، دفتر تبلیغات اسلامی.
خراسانی، علم الهدی. (1374). نهج البلاغه (سخنان پیامبر(ص) و امیر مومنان(ع))، تهران، کتابخانهی صدر.
خوانساری، سید جمال الدین. (1366). شرح آقا جمال الدین خوانساری بر غررالحکم، تهران، دانشگاه تهران.
زمانی، مصطفی. (1360). ترجمه و شرح نهج البلاغه، قم، پیام اسلام.
ابن شعبه الحرانی، حسن (1440ق). تحف العقول عن آل الرسول ص، قم، جامعه مدرسین.
راغب اصفهانی، حسین. (1386). مفردات الفاظ قرآن، ترجمه مصطفی رحیمی نیا، تهران، نشر سبحان.
خوئی، حبیب الله. (1405 ق). منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، تهران، مکتب الاسلامیه.
صالحی، اکبر. تهامی، رحیمه الاسادات. (1388). بررسی و تحلیل عوامل و موانع مؤثر در تربیت دینی بر مبنای سخنان حضرت علی(ع) در نهج البلاغه.
مطهری، مرتضی. (1385). انسان کامل (مجموعه آثار شماره 23)، تهران، صدرا، چاپ سوم.
نسفی، عزیزالدین. (1377). الانسان کامل، تهران، کتابخانه طهوری، جلد 4.
موسوی، سید عباس علی. (1376). شرح نهج البلاغه، بیروت، دارالرسول الکرم.
مغنیه، محمدجواد. (1358). فی ظلال نهج البلاغه، بیروت، دارالعلم ملایین.
عبده، محمد. (بی تا). شرح نهج البلاغه، محصحح محمد محیی الدین عبدالحمید، قاهره، مطبعه الاستقامه.