اثر جانشینی پول بر توزیع درآمد در ایران
الموضوعات :رحمان سعادت 1 , اسمعیل ابونوری 2 , یونس سعیدی 3
1 - دانشگاه سمنان
2 - دانشگاه سمنان
3 - دانشگاه سمنان
الکلمات المفتاحية: واژگان کلیدی: جانشینی پول, ضریب جینی, توریع درآمد, اقتصاد ایران طبقهبندی JEL: D33, E41, F43,
ملخص المقالة :
چكيده مسئلة جانشینی پول هر روز در اقتصاد کشور بعد بیشتری پیدا میکند و افزایش سیاستهای اقتصادی کشور را تحتتأثیر قرار میدهد در این راستا هدف از انجام این پژوهش بررسی اثر جانشینی پول بر توزیع درآمد در اقتصاد ایران میباشد. برای این منظور از دادهای دوره زمانی ۱۳۵۸ تا ۱۳۹۹ برای اقتصاد ایران استفاده شده است. نتایج برآورد مدل به روش حداقل مربعات معمولی نشان داد جانشینی پول اثر مثبت بر نابرابری درامد داشته است. جانشینی پول در ایران طبق داده ها روندی صعودی داشته و در سال 1399 به 0.355262 رسیده است. این امر نشان میدهد در کشور پول های خارجی از کاربرد بیشتری برخوردار است و مردم در پرتفوی خود از ارز خارجی استفاده میکنند که باعث افزایش فاصله ی طبقاتی و نابرابری درآمدی شده است به بیان دیگر مسئلة دلاریزه شدن رو به افزایش بوده که باعث نا کارآمدی اقتصاد کشور و عدم برآورد نیاز جامعه از لحاظ رفاه اقتصادی یکی از پیامد های آشکار و پر اهمیت برای یک کشور میباشد از طرفی دیگر تاثیر این پیامد بر متغیرهای مهم این پژوهش در می یابیم که رابطه ی بین جانشینی پول و مربع تولید ناخالص داخلی، مثبت و رابطه بین خود تولید ناخالص داخلی و ضریب جینی منفی بوده است.
- احمدی، علی اکبر؛ رستمینیا، محمد اسماعیل و غیبی، علیرضا ( 1395). اثر توسعه مالی بر توزیع درآمد در کشورهای منتخب در حال توسعه و کشورهای توسعه یافته با روش گشتاورهای تعمیم یافته ی GMM . اقتصاد مالی (اقتصاد مالی و توسعه)، دوره 10 ، شماره 36: 15-32.
- ابونوری، اسمعیل و خوشکار، آرش (1385). اثر شاخصهای اقتصاد کلان بر توزیع درآمد در ایران: مطالعه بین استانی. تحقیقات اقتصادی، 6: 65-95.
- بهشتی، محمدباقر؛ محمدزاده، پرویز و قاسملو، خلیل (1398). عوامل اساسی مؤثر بر نابرابری درآمدی در بین استانهای ایران. پژوهشهای برنامه و توسعه،1: 13-46.
- مهرآرا، محسن و محمدیان، مجتبی (1393). بررسی عوامل مؤثر بر توزیع درآمد در اقتصاد ایران با رویکرد اقتصادسنجی بیزینی. پژوهشهای اقتصادی ایران، 61: 116-132.
- مرادی، مهدی و سلمانپور، علی (1396). تأثیر حکمرانی خوب بر توزیع درآمد در کشورهای منتخب عضو سازمان همکاری اسلامی. جامعهشناسی نهادهای اجتماعی، 10: 33-59.
- تابلی، حمید و کوچکزاده، اسماً (1392). بررسی عوامل مؤثر بر توزیع درآمد در کشورهای اسلامی منتخب عضو سازمان کنفرانس اسلامی. دوفصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات اقتصاد اسلامی، 11: 91-106.
- حسینزاده، هدایت ریا (1396). ، تأثیر رشد اقتصادی بر توزیع درآمد در کشورهای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا: رهیافت اقتصادسنجی فضایی. فصلنامه پژوهشها و سیاستهای اقتصادی، 25: 82-233.
- خلیلی عراقی منصور، عباسی نژاد حسین، گودرزی فراهانی یزدان (1392). برآورد تابع تقاضای پول در ایران با رویکرد مدلهای تصحیح خطا و هم جمعی، اقتصاد پولی، مالی، 20: 1-5.
- دیزجی، منیره و آهنگری گرگری، محدثه (1394). تأثیر توسعه مالی بر توزیع درآمد در کشورهای توسعهیافته و درحالتوسعه. اقتصاد مالی اقتصاد مالی و توسعه، 33 : 75-103.
- رفعت، بتول و عزیززاده، الهه (1395). بررسی اثر توسعه مالی استانی بر توزیع درآمد استانی در ایران. فصلنامه پژوهشهای اقتصادی رشد و توسعه پایدار، 16: 29-46.
- رحمانی فضلی، هادی و عرب مازار، عباس (1395). تأثیر شکاف بودجه استانی بر شکاف درآمد فصلنامه علمی- پژوهشی مدلسازی .PVAR منطقهای استانهای ایران با استفاده از مدل اقتصادی،34:73-93.
- صیفیپور رویا و رضایی، محمدقاسم (1390). بررسی عوامل مؤثر بر توزیع درآمد در اقتصاد ایران با تأکید بر مالیاتها. - فرزینوش، اسدالله و لشکری، محمد (1392). جانشینی پول و تقاضا برای پول: شواهدی از ایران، پژوهشنامه بازرگانی،59:8-251.
- Apergis, N. (2015), Long-run estimates of money demand: new evidence from East Asian countries and the presence of structural breaks, Applied Economics, (47)31: 3276-3291. - Bahmani-Oskooee,Mohsen and Margaret Malixi(1991) 15.Exchange Rate Sensitivity of Demand for Money in Developing Countries.Applied Economics،23:1377-1384.
- Barros C. P., Faria João Ricardo, Gil-Alana Luis A.(2016), The demand for money in Angola, J Econ Finan, DOI 10.1007/s12197-016-9358-6.
- Calvo, G & Rodriguez, A. (1977). A model of exchange rate determination under currency substitution and rational expectations. Journal of Political Economy, 85: 617-625.
- Crossly,Thomas and Pendakur,Krishna. (2006). The Social Cost of Living Welfare Foundations and Estimation. IFS.WP06/10.
- Chiu, Y. B., & Lee, C. C. (2019). Financial development, income inequality, and country risk. Journal of International Money and Finance, 93: 1-18.
- Fisher,M. (2005). Price Index Aggregation: Plutocratic Weights ,Democratic Weights and Value Judgements. Annales d'Économie et de Statistique. No. 79/80. PP. 749-757. - Hao, R., & Wei, Z. (2010). Fundamental causes of inland-coastal income inequality in post-reform China. The annals of regional science, 45(1): 181-206.
- Kamin, S.B. & N.R. Ericsson. (2003). Dollarization in post-hyperinflationary Argentina, Journal of International Money and Finance, 22: 185–211.
- Sánchez, F. (2008). Money demand in a dollarizing economy: the case of the dominican republic. The Journal of Developing Areas, 1: 39-52.
- Mongardini, J & Muller, J. (1999). Ratchet effects in currency substitution .an application to the Kyrgyz Republic. IMF, 99: 1-23.
- Xaiyavong, I., Toyoda, T. (2016), Currency substitution in Laos, Asian Economic Journal, (30) 1: PP. 67-89.
- Yinusa, D & Akinlo, A. (2008). Exchange rate volatility and the extent of currency substitution in Nigeriaz. MPRA Paper,16257: 1-2.
- Ramirez-Rojas, C. Lui. (1985). Currency Substitution in Argentina, Mexico and Uruguay,32,.4, 626-667.