حق بر آموزش کودکان در اسناد بین‌المللی حقوق بشر
الموضوعات : حقوق کودکمرضیه حججی نجف‌آبادی 1 , مسیمو پاپا 2
1 - دانشجوی دکترای حقوق و حمایت، تجربه معاصر و سیستم حقوقی رومن، دانشکده حقوق، دانشگاه توروگاتا، رم، ایتالیا
2 - استاد تمام حقوق اسلامی و کشورهای اسلامی، دانشکده حقوق، دانشگاه توروگاتا، رم، ایتالیا
الکلمات المفتاحية: حقوق بشر, حقوق کودک, کنوانسیون حقوق کودک, حق بر آموزش,
ملخص المقالة :
حقوق کودک، به عنوان بخشی از مباحث حقوق بشر، بر حمایت و پشتیبانی از کودکان و دستیابی آنان به حقوق اساسی خویش اهتمام دارد. حقوق بشر، حقوق ذاتی همه انسان‌ها می‌باشد. کودکان نیز به طور یکسان و بدون تبعیض صاحب این حقوق هستند. هدف اصلی این پژوهش بررسی حق بر آموزش کودكان و بررسی آن در اسناد بین‌المللی است. برای دستیابی به این هدف از روش تحلیلی بهره گرفته شده است. مبنای اصلی این تحلیل، کنوانسیون حقوق کودك به عنوان مهم‌ترین سند خاص در حوزه حقوق کودک، بندهای مرتبط این کنوانسیون در ارتباط با حق آموزش کودک، دیگر اسناد بین‌المللی حقوق بشر، جایگاه آموزش در نظام حقوق بشر بین‌الملل، اعلامیه حقوق بشر و اعلامیه حقوق بشر اسلامی می‌باشد، لذا به رسمیت‌شناختن حق بر آموزش کودکان در نظام حقوق بشر، لزوم حمایت و تعهد دولت‌ها در دسترسی کودکان به امکانات آموزشی مناسب را در پی خواهد داشت. اعلامیه حقوق کودک دربردارنده مفهوم گسترده‌ای از کودک به عنوان صاحبان حق می‌باشد. چهار اصل اساسی کنوانسیون حقوق کودک را می‌توان: 1ـ اصل عدم تبعیض و تضمین حقوق مندرج در كنوانسیون برای همه کودکان، بدون هر نوع تبعیض؛ 2ـ در اولویت قرارگرفتن منافع و علائق کودک در هر قانون و مقرراتی که بر کودک تأثیر می‌گذارد؛ 3ـ حق زندگی، بقا و رشد كودكان و نوجوانان؛ 4ـ حق ارائه نظر و عقیده کودکان در کلیه مراحل تصمیم‌گیری که به آن‌ها مربوط می‌شود. این سند بین‌المللی، ضمن مواد 28 و 29 حق آموزش را در کودکان به رسمیت می‌شناسد و این حق بر اساس فرصت‌های برابر تبیین شده است. از دیگر اسناد بین‌المللی حقوق بشر، اعلامیه حقوق بشر 1948 می‌باشد. ماده 26 آن، حق بر آموزش کودکان را به رسمیت می‌شناسد. همچنین آموزش را هدایت شخصیت انسانی با حسن تفاهم، گذشت و احترام به عقاید مختلف می‌داند. این تحلیل، از یکسو، معرف اعتقاد به کرامت ذاتی کودکان و قائل‌شدن «شخصیت انسانی»، بدون هرگونه تبعیض بر محوریت موضوعات؛ جنسیت، رنگ، عقیده، قومیت و مذهب و سایر ویژگی‌ها می‌باشد؛ از سوی دیگر، تأکید بر اصل حمایت از کودکان و شناسایی حقوق بنیادین آن‌ها می‌باشد. حق بر آموزش به عنوان یک اصل حقوق بشر، در حوزه کودکان شامل حقوقی، از جمله حق دسترسی به امکانات آموزشی، حق برخورداری از آموزش با کیفیت و استاندارد، احترام به شأن و منزلت انسانی کودک، آموزش بدون تبعیض در تمام مراحل دوران کودکی، در دسترس‌بودن امکانات آموزشی و برابری فرصت‌ها در آموزش می‌باشد.
1. Hamzeh Zainani A. Globalization of the Principle of Special Protection for Children. Social Welfare Quarterly 2010; 9(35): 51-88.
2. Ellen Turpel-Lafond M. Representative for Children and Youth, Making Human Rights Relevant to children. Unicef: Children's Forum Message; 2012.
3. Talaee F, Ahmadi Bab Edari S, Kabavizade SL. An Analysis of Child Behavior and its Impact on the Right to Education of a Child with Emphasis on the International Program for the Elimination of Child Labor. Human Rights 2015; 10: 3-24.
4. Available at: https://www.blog.oup.com/2018/11/history-declaration -rights-of-the-child.
5. Kant Rai R. History of child rights and child labour. New Delhi: School Management Committee Manual 2011, National Coalition for Education; 2011.
6. International Child Development Center (Innocenti Studies(.
7. UNICEF.
8. Summary by James R. Himes and Diana Saltarelli, Implementing the Convention on the rights of the child. International Child Development Center (Innocenti Studies); 1996.
9. Available at: https://www.unicef.it/doc/599/convenzione-diritti-infanzia-adolescenza.htm.
10. Pierre Claude R. The right to education and human rights education. Sur, Rev. Int. Direitos Human 2005; 2(2)
11. UN Economic and Social Council. UN Committee on Economic, Social and Cultural Rights (CESCR), General Comment No.13: The Right to Education (Art.13 of the Covenant). UN Committee on Economic and Cultural Rights (CESCR). 1999. Available at: https://www.refworld.org/docid/4538838c22.html. Accessed Dec 1, 2019.
12. UNESCO. Convention against Discrimination in Education. Paris: UNESCO; 1960.
13. UNISCO. General Conference of the United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization Nairobi, UNISCO; 1976.
14. UNISCO. World Declaration on Education for All. Thailan: UNICEF, Jomtien; 1990.
15. Amiri M, Ghaedi Y, Zarghami S, Haji GH-R, Ramzan Nezhad H. A Review of Conceptual Framework for Child Educational Right. Quarterly Journal of Research in the Philosophy of Education 2015; 1(16): 32-46.
16. UNITED Nations. Convention on the Rights of the Child. United Nations, New York; 1989.
17. UNITED Nations. Children and Development in the 1990s a UNICEF sourcebook on the occasion of the World Summit for Children. New York; 1990.
18. UNICEF. World Declaration on Education for All. Thailand: UNICEF, Jomtien; 1990.
19. Children and Development in the 1990s a UNICEF sourcebook on the occasion of the World Summit for Children. United Nations, New York; 1990.
20. UNESCO. The Dakar Framework for Action: Education for All: Meeting Our Collective Commitments. Paris: UNESCO; 2000.
21. UNICEF. Building a World Fit for Children, the United Nations General Assembly Special Session on Children. 2002.
22. UNICEF. Education 2030, Incheon Declaration towards Inclusive and Equitable Quality Education and Life Long Learning for All. Incheon: UNICEF; 2015.
23. UNITED Nations. Convention on the Rights of Persons with Disabilities (CRPD). New York; 2006.
24. UNESCO. Convention against Discrimination in Education. Paris: UNESCO; 1960.
25. Ja’fari MT, World Human Rights and Jurisprudential Exploration. Qom: Armaghan e Toba Publishers; 2018.
26. Available at: http://www.ihrc.ir/Images/Education/Files.
27. Salamati Y, Akhavan Fard M, Taleghani H. The Obligation to Observe the Right to Education in Islamic Law of Human Rights Regulations. Islamic Law Jurisprudence Research 2015; 4(8): 89-104.