مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری جغرافیا (فصلنامه علمي ـ پژوهشي و بين المللي انجمن جغرافيايي ايران) 2996-2717 17 63 2020 6 23 The effect of changes in land use and reducing urban green space on surface temperatures and the urban heat island of Tehran (Case study: Region 1) اثر تغییرات کاربری و کاهش فضای سبز شهری برتشدید جزیره گرمایی و آلودگی شهرتهران (مطالعه موردی: منطقه یک) 0 0 fa سحر منصوری دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات شهريار خالدي رضا برنا علوم انسانی فریده اسدیان علوم و تحقیقات تهران 2020 1 22 This study was conducted to investigate the microclimate role of extruded builders in the last decade on surface temperature rise and heat island resonance and air pollution in the Tehran area. Shemiranat station data and Aqdasia air pollution measurement data over a 12 year statistical period were used. Landsat 8 satellite images were used to reveal the role of vegetation reduction on surface temperature. The results showed that in area 1 due to non-regular and unconditional construction in recent decades, the vegetation and trees of the area were not cut or standard green space development was not followed. Two hot areas, or islands of high surface temperature heat, are forming and developing over other adjacent parts. The eastern half of Region 1, especially its southeastern part, boasts a very hot part in all seasons. In hot seasons, surface temperatures in the area can reach as high as 50 degrees Celsius. The middle section is still better off if it still manages to maintain its green space. However, due to the steady growth of builders in the last decade, the minimum (morning) temperatures, especially in cold seasons, are rising rapidly and steeply. The amounts of fine-grained particles, especially PM10 and PM2, are increasing in region 1.The intensification of the heat island has caused south-west to south-southeast winds to intensify all months of the year. And it has made the area particularly polluted in the colder months of the year. The purpose of this study was to investigate the role of changes in land use and deforestation and loss of vegetation in changes in surface temperature and heat island of Tehran metropolitan area. این مقاله به بررسی نقش میکروکلیمایی ساخت‌وسازهای بی‌رویه در یک دهه اخیر بر افزایش دمای سطحی و تشدید جزیره گرمایی در منطقه یک تهران می‌پردازد. از داده‌های ایستگاه شمیرانات و داده‌های سنجش آلودگی هوای اقدسیه در دوره آماری 12 ساله استفاده شد. برای آشکارسازی نقش کاهش پوشش گیاهی بر دمای سطحی از تصاویر ماهواره لندست 8 استفاده گردید. نتایج نشان داد که در منطقه 1 به دلیل ساخت‌وسازهای غیراصولی و بدون ضابطه در چند دهه اخیر، پوشش گیاهی از بین رفته، درختان منطقه قطع‌شده یا در توسعه فضای سبز استاندارد لازم رعایت نشده است. دو ناحیه گرم یا همان جزیره گرمایی با دمای سطحی بالا در حال شکل‌گیری و توسعه بر روی سایر بخش‌های هم‌جوار است. نیمه شرقی منطقه 1 بخصوص بخش جنوب شرقی آن به‌عنوان یک بخش بسیار گرم در تمام فصول خودنمایی می‌کند. در فصول گرم دمای سطحی در این ناحیه بسیار افزایش می یابد. درصورتی‌که بخش میانی که هنوز توانسته تا حدود زیادی فضای سبز خود را حفظ کند از شرایط بهتری برخوردار است. بااین‌همه به دلیل رشد لجام‌گسیخته ساخت‌وسازها در یک دهه اخیر دماهای حداقل (صبحگاهی) بخصوص در فصول سرد به‌سرعت و با شیب زیادی در حال افزایش است. همچنین، مقادیر ریز گردها بخصوص PM10 و PM2 در منطقه یک در حال افزایش است. تشدید جزیره گرمایی سبب شده است بادهای جنوب غرب تا جنوب و جنوب شرقی در تمام ماه‌های سال تشدید شده و ریزگردها از بخش‌های جنوبی شهر تهران و پهنه های بایر اطراف بر روی این منطقه منتقل‌شده و این منطقه را بخصوص در ماه‌های سرد سال جزء مناطق آلوده تهران قرار داده است. هدف این پژوهش بررسی نقش تغییر در کاربری اراضی و قطع درختان و از بین رفتن پوشش گیاهی در تغییر در دمای سطحی و جزیره گرمایی منطقه یک شهری تهران است.