مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری راهبرد توسعه 1735-2460 21 83 2025 12 9 Exploring the Challenges and Reform Pathways of Science and Technology Financing in Iran, Based on the Experience of Development Plans واکاوی چالش‌ها و مسیرهای اصلاح نظام تأمین مالی علم و فناوری در ایران با تکیه بر تجربه برنامه‌های توسعه 70 95 fa پریسا علیزاده موسسه تحقیقات سیاست علمی کشور 2025 8 12 <p>Despite the provisions for supporting the S&amp;T financing system in development plans, statistical evidence indicates that the performance of this system has been below the anticipated targets. This study, using an institutional approach and an analysis of the financial governance structure of science and technology, categorizes and examines the issues of S&amp;T financing in Iran. Through analyzing policy trends from the Third to the Seventh Development Plan, it evaluates the existing challenges. The findings show that Iran's S&amp;T financing system faces challenges in four main areas: (1) budgeting and allocation of public funds, (2) revenue generation and resource mobilization from the business sector, international sources, and philanthropic contributions, (3) institutional and legal issues, and (4) efficiency, effectiveness, and targeting of resources, as well as mission-oriented and demand-driven financing. Reforming the S&amp;T financing system requires a revision of institutional governance, enhancing the effectiveness of existing tools, and designing measurable and mission-oriented mechanisms within the framework of mid-term policies.</p> <p>علیرغم احکام متعدد برای حمایت از نظام تأمین مالی علم و فناوری در برنامه&rlm;های توسعه، شواهد آماری نشان می&zwnj;دهد که عملکرد این نظام پایین&zwnj;تر از استانداردهای بین&zwnj;المللی و اهداف پیش&zwnj;بینی&zwnj;شده بوده است. این پژوهش با رویکردی نهادی و تحلیل ساختار حکمرانی مالی علم و فناوری، به دسته&zwnj;بندی و واکاوی دقیق مسائل تأمین مالی علم و فناوری در ایران پرداخته و با تحلیل روند سیاست&zwnj;گذاری از برنامه سوم تا هفتم توسعه، به ارزیابی چالش&zwnj;ها و کاستی&zwnj;های موجود می&zwnj;پردازد. یافته&rlm;ها نشان می&rlm;دهند که نظام تأمین مالی علم و فناوری در ایران با چالش&zwnj;هایی در چهار محور شامل: (1) بودجه&zwnj;ریزی و تخصیص اعتبارات دولتی، (2) درآمدزایی و جذب منابع از بخش کسب&rlm;وکار، بین&rlm;الملل و منابع خیریه، (3) مسائل نهادی و قانونی و (4) بهره&rlm;وری، اثربخشی و هدفمندی منابع و تأمین مالی مأموریت&rlm;گرا و تقاضامحور مواجه است. اصلاح نظام تأمین مالی علم و فناوری در ایران مستلزم بازنگری در حکمرانی نهادی، افزایش اثربخشی ابزارهای موجود و طراحی سازوکارهای پایش&zwnj;پذیر و مأموریت&zwnj;محور در قالب سیاست&rlm;های میان&rlm;مدت است.</p> http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52404