اوصاف فرابشری پیامبران و امامان معصوم(ع) از منظر تفاسیر فریقین
الموضوعات : کلام اسلامی
فرشته بلوچی
1
,
محمد مهدي تقديسي
2
,
محمد جعفري هرندي
3
1 - دانشجوی دکتری، گروه علوم قرآن وحدیث، واحد یادگار امام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 - استادیار، گروه علوم قرآن وحدیث، واحد یادگارامام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 - دانشیار، گروه فقه ومبانی حقوق اسلامی، واحد یادگارامام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
الکلمات المفتاحية: پیامبران, امامان, ابعاد فرابشری, قرآن, وحی.,
ملخص المقالة :
پیامبران مخصوصا خاتم ایشان نزد فریقین از جایگاه ویژه و اختصاصاتی نسبت به سایر مردم برخوردارند. در این میان نزد شیعه امامت از ویژگی خاصی برخوردار است به طوریکه این ویژگی موجب تمایز امامت نزد شیعه با دیگر فرقه های مسلمان شده است و آن ویژگی، وحیانی بودن امامت است که ادامه راه نبوت وتکمیل کننده آن می باشد. بدیهی است که این ویژگی مقتضی آن است که امام فردی شبیه پیامبر باشد تا بتواند راه او را ادامه دهد. مراجعه به قرآن کریم در خصوص ویژگی های پیامبران در نگاه نخست نتایج مختلفی را به دست میدهد از سویی ظاهر برخی آیات بیانگر یکسان بودن پیامبران با سایر مردم است و از سویی برخی آیات دیگر نشان از تفاوت هایی آشکار میان ایشان با سایرین دارد این مقاله با روش توصیفی و تحلیلی و با هدف یافتن ویژگی های فرابشری پیامبران بر اساس قرآن و منابع فریقین مخصوصا منابع تفسیری انجام گرفت برآيند اين تحقیق تحليلی نشان داد با کلام الهی و تفاسیر و روایات فریقین به ویژه منابع شیعی روشن میگردد پیامبران و امامان معصوم در عین اشتراک در جنبه آفرینش و مشابهت ظاهری بشری با سایر مردم از جهت روحانی و معنوی از سایرین متفاوت بوده و در مراتبی بالاتر قرار گرفته و لذا به ویژگی هایی ممتاز گشته و از آگاهی ها و توانایی های منحصر به فردی نیز به اذن الهی بهره مند شده اند.
انباری، محمد بن قاسم،(1412ق)، الزاهر فی معانی کلمات الناس،بیروت،موسسه الرساله
ابن منظور، محمد بن مكرم (1408ق) ،لسان العرب، بيروت: دار احياء التراث العربي
ابن عاشور، محمد بن طاهر،(1420ق)، التحرير والتنوير في تفسير القرآن، بیروت، مؤسسه التاريخ، الطبعة الأولى
احسايي، ابن ابي جمهور (1405 ق)، عوالي اللئالي، قم: انتشارات سيد الشهداء
اﺳﺘﺮآﺑﺎدي، ﻣﺤﻤﺪﺟﻌﻔﺮ،( ١٣٨٢)، اﻟﺒﺮاﻫﻴﻦ اﻟﻘﺎطع ﻓﻲ ﺷﺮح ﺗﺠﺮﻳﺪ اﻟﻌﻘﺎﺋﺪ اﻟﺴﺎطع، ﻗﻢ، ﻣﻜﺘﺐ اﻷﻋﻼم اﻹﺳﻼﻣﻲ.
اﺻﻔﻬﺎﻧﻲ، اﺑﻮﻧﻌﻴﻢ،( ١٤١٢ ق)، دﻻﺋﻞ اﻟﻨﺒﻮه ، ﺑﻴﺮوت، داراﻟﻨﻔﺎﺋﺲ
امام خمینی،روح الله، (الف-1381)،تفسیر سوره حمد، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
امام خمینی،روح الله، (ب-1381)،سرالصلوة، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، چاپ هفتم.
ﺑﻴﻬﻘﻲ، اﺑﻮﺑﻜﺮ،( ١٤٠٥ق)، دﻻﺋﻞ اﻟﻨﺒﻮه ، ﺑﻴﺮوت، داراﻟﻜﺘﺐ اﻟﻌﻠﻤﻴﻪ
راﻏﺐ اﺻﻔﻬﺎﻧﻲ، ﺣﺴﻴﻦ ﺑﻦ ﻣﺤﻤﺪ،( ١٤١٢ ق)، ﻣﻔﺮدات أﻟﻔﺎظ اﻟﻘﺮآن، ﻣﺤﻘﻖ ﺻﻔﻮان ﻋﺪﻧﺎن داودي، ﺳﻮرﻳﻪ، دار اﻟﻌﻠﻢ ـ اﻟﺪار اﻟﺸﺎﻣﻴﻪ
سبحانی تبریزی، جعفر، (1372)، محاضرات في الالهيات، قم، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، دفتر انتشارات اسلامی
سبحانی تبریزی، جعفر،(1420ق)،عصمة الانبياء في القرآن الكريم، قم، مؤسسه الامام الصادق، چاپ دوم
سید مرتضی،علم الهدى،(1380)،تنزيه الانبياء و الائمه، تحقیق؛ فارس حسون كريم، قسم الفلسفة و علم الكلام الاسلامي، قم بوستان کتاب، مرکز چاپ و نشر دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم
سیوطی، عبدالرحمن بن ابی بکر، (1414ق)، الدرالمنثور، بیروت، دارالفکر.
صفار،محمد بن حسن،(1404ق)، بصائر الدرجات، تحقيق و تعليق و تقديم الحاج ميرزا حسن کوچه باغي،طهران، منشورات الأعلمي
صدوق، محمدبن علي بن بابويه،(1405ق)، کمال الدین و تمام النعمه، تصحیح علي اکبر غفاري، قم، مؤسسه النشر الاسلامی التابعه لجماعه المدرسین بقم
ﻃﺒﺎﻃﺒﺎﻳﻲ، ﺳﻴﺪ ﻣﺤﻤﺪ ﺣﺴﻴﻦ، (1390)، اﻟﻤﻴﺰان ﻓﻲ ﺗﻔﺴﻴﺮ اﻟﻘﺮآن، ﺑﻴﺮوت، ﻣﺆﺳﺴﻪ اﻻﻋﻠﻤﻲ ﻟﻠﻤﻄﺒﻮﻋﺎت
طباطبایی سید محمد حسین،(1417ق)، الميزان في تفسير القرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه
ﻃﺒﺮﺳﻲ، ﻓﻀﻞ ﺑﻦ ﺣﺴﻦ،(1372)،ﻣﺠﻤﻊ اﻟﺒﻴﺎن ﻓﻲ ﺗﻔﺴﻴﺮ اﻟﻘﺮآن، ﺗﺤﻘﻴﻖ ﺑﺎ ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻣﺤﻤﺪﺟﻮاد ﺑﻼﻏﻲ ﺗﻬﺮان، ﻧﺎﺻﺮ ﺧﺴﺮو
فخررازی، محمدبن عمر، (1406ق)، عصمه الانبیاء، مصر، مکتبه الخانجی، چاپ اول.
فخررازی، محمدبن عمر، (1420ق)، تفسیرالکبیر، بیروت، داراحیاءالتراث العربی.
کليني، محمدبن يعقوب،(1365)، الکافي، تصحيح علي اکبر غفاري، تهران، دارالکتب الاسلاميه، چاپخانه حيدري
ﻣﺼﻄﻔﻮي، ﺣﺴﻦ،(1360)، اﻟﺘﺤﻘﻴﻖ ﻓﻲ ﻛﻠﻤﺎت اﻟﻘﺮآن اﻟﻜﺮﻳﻢ، ﺗﻬﺮان: ﺑﻨﮕﺎه ﺗﺮﺟﻤﻪ و ﻧﺸﺮ ﻛﺘﺎب